|
| |
Klimaat, Weer
en Wind
Langs de kust
van Kroatië heerst een mediterraan klimaat. De Adriatische kust heeft gemiddeld 2.600
zonuren per jaar. In de zomer is de gemiddelde zeetemperatuur 24 tot 27°C. Er zijn veel
warme en zonnige dagen met hoge temperaturen. Het blijft meestal draaglijk door de
maestralwinden, lage vochtpercentages en niet al te hete nachten. In Nederland wordt het
gauw drukkend warm, de droge hitte in Kroatië is meestal beter te verdragen.
Als je later in het seizoen, (september) met vakantie gaat, houd er dan rekening mee dat
het ’s avonds vroeger (en snel) donker is. Ook de rest van het jaar duurt de schemering er
aanmerkelijk korter dan in Nederland. Het koelt dan ook snel af ’s avonds. Aan de kust
zijn lente en herfst zeer mild, de winter kort.
De gemiddelde temperatuur per maand is:
Januari 7°C, Februari 8°C, Maart 12°C, April 17°C, Mei 21°C, Juni 25°C, Juli 28°C,
Augustus 27°C, September 24°C, Oktober 18°C, November 13°C, December 9°C.
Langere-termijn klimaatinformatie kun je vinden bij
EuroWeather
en op
Weeronline.
Algemeen is het weer in de Adriatische Zee iets minder voorspelbaar dan in Nederland. Het
weer kan plotseling volledig omslaan. Het is dus belangrijk om het weerbericht goed in de
gaten te houden. Onderstaand het actuele weer op de luchthaven van Split. Klik
hier voor
het actueel nautisch weerbericht van de metereologische dienst in Split.
Het weer in de Adriatische Zee wordt bepaald door de cyclonen en
anticyclonen boven het zuiden en midden van Europa. Normaliter beweegt een cycloon boven
de Adriatische Zee van het westen naar het oosten. Aan de voorkant brengt de cycloon
zuidelijke winden (de zogenaamde 'jug') mee. Deze wind brengt warmere en vochtigere lucht.
Het wordt dan bewolkt en regenachtig.
Achter de cycloon, met een versterkte anti-cycloon en die zich over het Europese vasteland
naar het oosten beweegt, waait een noordoostelijke wind die koude en droge lucht meevoert.
Meestal volgt dan een storm die de lucht schoonveegt en na een tijdelijke afkoeling
stabiliseert het weer zich. Het zal dan helder en rustig zijn tot aan de komst van een
nieuwe cycloon. 's Zomers brengt dit een dagelijkse matige maestral.
Dit is het normale weerpatroon voor de Adriatische Zee. Het tempo en de richting van de
cyclonen bepalen de variatie in het weer. 's Zomers zijn cyclonen zeldzamer, ze trekken
dan voornamelijk verder noordelijk op het Europese vasteland voorbij. In de zomer zijn de
verschillen langs de Adriatische kust klein.
Wind
De wind in de Adriatische zee hoort tot de prachtigste verschijnselen ter wereld. Ik heb
zelf meerdere malen meegemaakt dat we in een lekker windje van 15 knopen zeilden. Van het
ene op het andere moment was het windstil. Na enkele minuten begon de wind weer te waaien,
echter nu vanuit een totaal tegenovergestelde richting.
Alle winden aan de Kroatische kust hebben een naam, en hebben (behalve uiteraard de
richting) nog andere specifieke kenmerken. Onderstaand staan deze winden en hun
belangrijkste kenmerken uitgewerkt.
Van september tot mei zijn de bura en de jugo de meest voorkomende winden.
In de zomer komt de maestral vaker voor.
|
BURA |
NO |
Koude en droge wind. Blaast vanaf het continent
naar de open zee. Bura is de naam voor een aflandige wind. Voor zeilers erg
onbetrouwbaar omdat ze plotseling opsteekt en met felle windstoten gepaard
kan gaan. Is meestal de voorbode van helder weer, maar tijdens de Bura kan
het zicht op zee sterk verminderen door meegedragen schuim en waterdruppels. De Bura is het sterkst in het Velebit Kanal (bij Krk) en in de Golf van Triëste. Door de specifieke vorm
van de kust (bergen!) wordt ze door 'corridors' van kloven, afgronden
en tussen hogere massieven door naar zee geblazen. De belangrijkste corridors zijn in
onderstaande figuur weergegeven, op die punten is ze dus extra verraderlijk.
1) Golf van Trieste, (2) Kvarner, (3) Velebit
Kanal, (4) Sibenik, (5) Split - Makarska, (6) Peljesac en (7) Dubrovnik.
Gedurende de zomer zie je met name lokale bura,
die tot enkele dagen kan duren. In de winter kan de bura wel twee weken lang
continu waaien, en brengt dan koud weer van het continent naar de kust.
Onderstaande foto's tonen de 'Zwarte Bura': minder vlagerig,
maar meestal met veel regen en/of sneeuw. Verdere informatie over de Bura
vind je bij
Weatheronline en bij
Wikipedia.
|
|
JUGO |
ZO |
Jug is het Kroatische woord voor zuid. De Jugo
is een warme, vochtige zuidoostenwind. Het is geen plotselinge wind zoals de bura, maar bouwt langzaam op in 24 - 36 uur. Deze wind waait in de hele
Adriatische Zee. Zij brengt hoge golven met zich mee omdat het water de
Adriatische Zee in gestuwd wordt. Meestal is het een constante wind. In de
zomer vooral lokaal, en dan komt de jugo vaker voor langs het zuidelijke
deel van de kust. Tussen maart en juni komt de wind ook vaker langs het
noordelijke deel van de kust voor. Jugo brengt vaak bewolking en regen.
|
|
MAESTRAL |
NW |
Een lokale wind die vanaf zee waait en normaal
is van de lente tot de herfst. Zij is in juli en augustus het sterkst. De
wind start vaak in de loop van de ochtend (vanaf 10.00 uur)
en bouwt dan op tot ongeveer 15.00 uur. Gaat dan liggen rond zonsondergang.
Dit is de wind waar mijn surfende vrienden meestal op zitten te wachten (vaak
vergeefs). De maestral brengt goed weer en brengt vaak witte wolken met zich mee.
Bovendien haalt het de ergste hitte weg op warme dagen. De Maestral is een
thermische wind, die ontstaat door de verschillen in opwarming van land en
zee. De wind is in het zuidelijk deel van de Adriatische Zee meestal sterker
dan in het noorden.
Een bijzonder verschijnsel is de 'midnight
maestral', die na zeer warme dagen soms midden in de nacht opsteekt en tot
een uur of drie 's nachts kan waaien.
|
|
BURIN |
NO |
Waait 's zomers vanaf het vasteland.
|
|
TRAMONTANA |
N |
Soort bura.
|
|
LEVANAT |
E |
Ook vergelijkbaar met de bura.
|
|
PULENAT |
W |
|
|
LEBIC
OSTRO |
ZW
Z |
Varianten op de Jugo, maar waaiend in geval van
een cycloon over de Adriatische Zee. Brengt meestal wolken en regen mee, en
de luchtdruk kan stevig dalen. Deze zuidenwinden ontwikkelen zich langzaam,
je kunt 'm vaak al enkele dagen vantevoren opmerken. Meestal duurt ze vijf
tot zes dagen, en 's winters nog langer.
|
Stroming, golven en getijdeverschil
De stroming voor de Kroatische kust is relatief zwak. Aan de Kroatische kant is de
stroming nog zwakker dan aan de Italiaanse kant van de Adriatische Zee, door het grote
aantal eilanden voor de kust. De invloed op je koers is dan ook verwaarloosbaar klein.
Uitzondering zijn de diverse smalle zeestraten tussen eilanden en/of het vasteland, hier
kan de stroming soms tot 4 knopen bedragen.
De getijdeverschillen zijn ook niet zo erg groot, variërend van zo'n 15 tot 50 centimeter.
De zuidenwind (Jugo) veroorzaakt hogere golven dan de Bura, die vanaf het vasteland waait.
Desondanks zijn de golven die door de Bura veroorzaakt worden, gevaarlijker dan de
Jugo-golven. De bura-golven zijn de weliswaar kleiner, maar veel onregelmatiger en
krachtiger.
| |
|
